ΜΑΡΙΝΕΛΛΑ: Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΖΩΗΣ ΕΝΟΣ ΜΥΘΟΥ!

Οι σταθμοί μιας πλούσιας ζωής. Από τη Θεσσαλονίκη του '38 μέχρι την απόλυτη καταξίωση. Οι δυσκολίες, οι έρωτες, οι τολμηρές επιλογές. Ένα ύστατο αντίο στην υπέρτατη Μαρινέλλα.

Δέσποινα Δημά

Κατεβάζει το μικρόφωνο. Μια μεγάλη αγκαλιά σχηματίζουν τα χέρια της. Γέρνει ασυναίσθητα το κεφάλι της ελαφρά προς τα πίσω. Κλείνει τα μάτια. Η μουσική σταματά. Η Μαρινέλλα τραγουδά έχοντας μπροστά της μια θάλασσα ανθρώπων.

ΜΑΡΙΚΑ ΝΙΝΟΥ! (ΒΙΝΤΕΟ)

Η ρεμπέτισσα Μαρίκα Νίνου γεννήθηκε το 1918 στον Καύκασο. Το πραγματικό της όνομα ήταν Ευαγγελία Νικολαΐδου...

Μαρίκα Νίνου (1918 – 1957)

Η ρεμπέτισσα Μαρίκα Νίνου γεννήθηκε το 1918 στον Καύκασο. Το πραγματικό της όνομα ήταν Ευαγγελία Νικολαΐδου. Σε ηλικία 10 ετών ήρθε στη Θεσσαλονίκη, και το 1945 εγκαταστάθηκε στην Αθήνα, όπου εμφανίστηκε σε διάφορα νυχτερινά κέντρα, κάνοντας ακροβατικά νούμερα, μαζί με τον άντρα και το παιδί της.

ΕΛΕΝΗ ΓΛΥΚΑΤΖΗ-ΑΡΒΕΛΕΡ (1926-2026): ΕΙΧΕ ΒΓΑΛΕΙ ΤΗ ΛΕΞΗ «ΑΔΥΝΑΤΟΝ» ΑΠΟ ΤΟ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ ΤΗΣ!

Συνδιαλέχθηκε με αρχηγούς κρατών, προσωπικότητες της τέχνης και διανοητές. Με βαθιά ελληνικότητα υπηρέτησε την ελεύθερη σκέψη. Η εργογραφία της στη βυζαντινολογία είναι ιδιαίτερα σημαντική και σημείο αναφοράς των μελετητών. Η ακαδημαϊκή πορεία της ήταν αξιοζήλευτη και η ζωή της σαν μυθιστόρημα

Απεχθανόταν τις ταμπέλες και τις κατηγοριοποιήσεις: «Είμαι αριστερή, γιατί όλα πρέπει να περάσουν από εκεί, αλλά και δεξιά, γιατί από εκεί όλα θα φτιάξουν», έλεγε σε πείσμα όλων όσοι κατά καιρούς προσπαθούσαν να την κατατάξουν στη μία ή στην άλλη πλευρά.

Τασούλα Επτακοίλη

Για την Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ η πιο ανήθικη πράξη ήταν η έλλειψη αυτογνωσίας· σε κάθε ευκαιρία το επαναλάμβανε τονίζοντας με πόσο κόπο η ίδια έκανε πυξίδα της το «γνώθι σαυτόν». Καθοριστικούς παράγοντες στον σχηματισμό της προσωπικότητάς της θεωρούσε τα οδυνηρά βιώματα της Κατοχής και τη συμμετοχή της στην Αντίσταση, μέσα από τις τάξεις της ΕΠΟΝ, με καθοδηγητή τον Χρήστο Πασαλάρη.

ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ Α' Ο ΜΕΓΑΣ: Ο ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΣ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΑΣ ΤΗΣ ΕΝΙΑΙΑΣ ΡΩΜΑΪΚΗΣ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑΣ!

Υπήρξε ο τελευταίος αυτοκράτορας της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας πριν από τη διάσπασή της και ο πρώτος του Ανατολικού Ρωμαϊκού Κράτους.

Θεοδόσιος Α’ ο Μέγας (347 – 395)

Ο Φλάβιος Θεοδόσιος (Flavius Theodosius) υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους αυτοκράτορες της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Γεννήθηκε στις 11 Ιανουαρίου 347 στην Καύκα (σημερινή Κόκα) της Ισπανίας. Ήταν γιος του περίφημου ρωμαίου στρατηγού Θεοδοσίου και κοντά στον πατέρα του έμαθε τη στρατιωτική τέχνη.

ΕΛΕΝΑ ΣΟΥΛΙΩΤΗ!

Ελληνίδα σοπράνο με μικρή, αλλά σημαντική καριέρα στο χώρο του λυρικού θεάτρου. Γεννήθηκε στην Αθήνα στις 28 Μαΐου 1943...

Έλενα Σουλιώτη (1943 – 2004)

Ελληνίδα σοπράνο με μικρή, αλλά σημαντική καριέρα στο χώρο του λυρικού θεάτρου. Γεννήθηκε στην Αθήνα στις 28 Μαΐου 1943.

Σε ηλικία πέντε ετών, η οικογένειά της μετακομίζει στην Αργεντινή και το Μπουένος Άιρες, όπου η νεαρή Έλενα λαμβάνει τα πρώτα της μουσικά μαθήματα. Το 1962 ταξιδεύει στο Μιλάνο για να συνεχίσει τις σπουδές της. Η Ιταλία θα γίνει η τρίτη της πατρίδα και η χώρα που θα τις ανοίξει διάπλατα το δρόμο στην επιτυχία.

ΙΩΑΝΝΑ ΚΟΥΤΣΟΥΡΑΔΗ: Η ΡΩΜΙΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΠΟΥ ΛΙΓΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΓΝΩΡΙΖΟΥΝ!

Γνωριμία με μια από τις σημαντικότερες –διεθνούς ακτινοβολίας– μορφές του ελληνισμού της Πόλης

Στιγμιότυπο από τη συνέντευξη που παραχώρησε για το Σισμανόγλειο Ίδρυμα (2021)

Σήμερα υπάρχουν πολλές λέξεις που υπόκεινται σε εκτεταμένη λογοκρισία, λέξεις που είναι «άβολες» ή «αντιτίθενται στα συμφέροντα» όσων κατέχουν πολιτική ή/και οικονομική εξουσία.

Ωστόσο, παρόλο που η ρατσιστική προπαγάνδα είναι παράνομη σύμφωνα με διάφορα διεθνή έγγραφα –και δικαίως–, σπάνια υπόκειται σε λογοκρισία ο ρατσιστικός λόγος:

Αυτό που ονομάζεται «ελευθερία έκφρασης» μπορεί εύκολα να μετατραπεί σε ελευθερία προσβολής.

Ιωάννα Κουτσουράδη

ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΓΟΝΤΙΚΑΚΗΣ (1935-2025): Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ ΔΙΑΝΟΟΥΜΕΝΟΣ ΠΟΥ ΓΕΜΙΖΕ ΤΑ ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΑ!

Ο Βασίλειος Γοντικάκης με την ευρύτατη παιδεία υπήρξε ένας εκ των μεγαλυτέρων θεολόγων της εποχής μας. «Θα μείνει στην ιστορία του μοναχισμού ως ο κατ’ εξοχήν πρωτεργάτης της αναγέννησης της Αθωνικής Πολιτείας»

«Εμείς είμαστε αναρχικοί, εσύ τι πρεσβεύεις;», φώναζαν στον Βασίλειο Γοντικάκη κάποιοι φοιτητές για να τον προκαλέσουν. «Μα και εγώ με τον “άναρχο Θεό” είμαι», απαντούσε ο βαθιά φιλοσοφημένος, μειλίχιος, γοητευτικός ομιλητής, Αγιορείτης μοναχός... κερδίζοντας το ακροατήριο.

ΓΚΙ ΣΟΝΙΕ (1934-2025): «ΑΣΙΓΑΣΤΟΣ ΕΡΑΣΤΗΣ» ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ!

Ο Γάλλος νεοελληνιστής Γκι (Μισέλ) Σονιέ.

Νικόλας Ζώης

Το έργο του φανερώνει έναν νεοελληνιστή που δεν μελετούσε διεκπεραιωτικά τη νεοελληνική λογοτεχνία και γλώσσα, αλλά επιθυμούσε να φτάσει στα μεγαλύτερα βάθη και ύψη τους, εκείνα τουλάχιστον που συναντά κανείς στο δημοτικό τραγούδι (το οποίο θεωρούσε καθρέφτη του νεοελληνικού φαντασιακού), στον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη (τον προσέγγισε ψυχαναλυτικά, πυροδοτώντας αντιδράσεις) ή στον Νίκο Καζαντζάκη (αμέσως μετά τον θάνατό του, μετέφρασε έργα του στα γαλλικά). Και αυτά είναι μερικά από τα φιλολογικά εγχειρήματα για τα οποία θα μνημονεύεται πλέον ο Γκι (Μισέλ) Σονιέ, που έφυγε από τη ζωή στις 3 Σεπτεμβρίου, σε ηλικία 91 ετών.

ΠΑΥΛΟΣ ΚΑΛΛΙΓΑΣ (1948-2025): ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΜΕΛΕΤΗΤΗΣ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ!

Ο Παύλος Καλλιγάς με τεράστιες γνώσεις, οξυδερκής, πολύγλωσσος και πνευματώδης, ανεξάρτητος από κάθε εξωτερική πίεση και αυτοδίδακτος, έμοιαζε περισσότερο με τους εκκεντρικούς ερασιτέχνες διανοουμένους περασμένων εποχών.

Η αρχαιότητα ήταν πάντοτε η πρώτη μεγάλη του αγάπη και η σχέση του με τους αρχαίους «βιωματική». Εδώ ο Παύλος Καλλιγάς, ο οποίος διετέλεσε διευθυντής του Πολιτιστικού Κέντρου Δελφών, στο Οικονομικό Φόρουμ το 2022. [ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΒΑΪΟΣ ΧΑΣΙΑΛΗΣ]

Αλέξανδρος Νεχαμάς*

Ο πρόσφατος θάνατος του Παύλου Καλλιγά μας στέρησε τον σπουδαιότερο μελετητή της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας που έχει έως τώρα αναδείξει ο τόπος μας, τον σημαντικότερο σύγχρονο μελετητή του Πλωτίνου στον κόσμο και τον απαράμιλλο μεταφραστή του Πλάτωνα και πολλών άλλων συγγραφέων.

ΕΥΓΕΝΙΟΣ ΣΠΑΘΑΡΗΣ!

Κορυφαίος εκπρόσωπος του θεάτρου σκιών, που κράτησε ζωντανή την παράδοση του Καραγκιόζη και προσπάθησε να τη μεταδώσει αναλλοίωτη στους νεότερους.

Ευγένιος Σπαθάρης (1924 – 2009)

Ο Ευγένιος Σπαθάρης υπήρξε κορυφαίος εκπρόσωπος του Θεάτρου Σκιών στην Ελλάδα. Ήταν ένας γνήσιος λαϊκός καλλιτέχνης, που κράτησε ζωντανή την παράδοση του Καραγκιόζη και προσπάθησε να τη μεταδώσει αναλλοίωτη στους νεότερους.